Op dit moment worden embedded real time systemen nog steeds geïmplementeerd met dezelfde technieken als tien jaar geleden. En dat terwijl de complexiteit van de huidige embedded systemen exponentieel toeneemt. Dit is één van de belangrijkste reden voor het grote aantal fouten in dit soort systemen. Voor besturingssystemen van mechanische apparaten levert dit snel veiligheidsrisico’s op: de softwarebug manifesteert zich in vervorming van het materiaal. Bij mechanische besturingen gelden harde eisen voor het real-time gedrag van de besturingssoftware.
Jan Broenink vertelt over zijn onderzoeksproject over een ontwikkelomgeving waarmee mechatronische ontwikkelaars zeer betrouwbare heterogene real time embedded systemen kunnen bouwen in een fractie van de tijd en voor een fractie van de kosten van de huidige methoden met behulp van CSP.
Tijdens de presentatie wordt een mechatronische labopstelling gedemonstreerd.
De huidige versie van het softwaretool is beschikbaar op http://www.ce.utwente.nl/DesignTools.
ICT-onderwijs in een internationale omgeving
Globalisering is een van de trends die van grote invloed zijn op de ICT-sector in de ruime zin van het woord. Maar is weinig bekend welke effecten dit zal hebben op het hoger ICTonderwijs en hoe docenten hierop kunnen inspelen. Ludo Kockelkorn probeert een denkrichting te formuleren en houdt een pleidooi voor meer aandacht voor internationale aspecten binnen het ICT-onderwijs. Tijdens het NIOC te Groningen hoopt hij een samen met andere congresgangers de gedachten aan te scherpen.
Bijlagen
Eerstegraads lerarenopleiding informatica
CODI, bedoeld om met de invoering van informatica als keuzevak in de bovenbouw van havo en vwo voor bevoegde eerstegraads docenten te zorgen, is aan het eind van zijn looptijd. Het is nu dus het moment om tot een reguliere eerstegraads lerarenopleiding informatica komen.
Bijlagen
Van vaardig met ICT naar vaardig met informatie
Leerlingen krijgen meer en meer te maken met activerende didactische werkvormen en open leercentra waarin zelfstandig of met kleine groepen aan opdrachten wordt gewerkt. Dit vraagt het vermogen om een informatiebehoefte te onderkennen, in vragen te vertalen, informatie op te sporen, te beoordelen, verwerken en er over te kunnen communiceren: Informatievaardigheden. De onderwijsraad constateert in het rapport Webleren (2003) dat het onderwijs vaak tekort schiet in het ontwikkelen van deze vaardigheden bij leerlingen.
De Open Universiteit ontwikkelt, samen met de Hogeschool van Utrecht (in het project Informatievaardigheden voor VO en BVE), hulpmiddelen voor docenten in het VO en BVE voor het ontwikkelen van Informatievaardigheden bij leerlingen. Deze hulpmiddelen bieden geen ‘panklare’ oplossing. Daarvoor is problematiek in iedere schoolsituatie te zeer verschillend. Wel kan op basis van een systematisch overzicht aangegeven worden welke oplossingen reëel zijn en wat er moet gebeuren om ze te realiseren.
In de workshop willen we de tussenresultaten toetsen aan uw inzichten. Vragen daarbij van onze kant zijn oa:
. Wat wordt onder informatievaardigheden verstaan? (We staan wat langer stil bij de Amerikaanse discussie over Fluency in IT.)
. Hoe kan informatievaardigheden een plek in het schoolcurriculum krijgen (vindt u bijvoorbeeld Informatiekunde een goede plek, of prefereert u bijv. een vakoverstijgende aanpak)?
. Welke scenario’s ziet u voor u bij zijn bij de introductie van informatievaardigheden?
. In welke mate zijn docenten en leerlingen informatievaardig (genoeg) en kan dat wel goed worden beoordeeld?
. Welke knelpunten ziet u voor een systematische ontwikkeling van informatievaardigheden (school, docent, leerling)?
. Kan scholing voor docenten een bijdrage leveren voor deze ontwikkeling?
Bijlagen
Informatica-curricula in het WO
Voor de afdelingen Informatica aan de Nederlandse universiteiten is de vormgeving van curricula voor de bachelor- en de masteropleidingen een voorwerp van aanhoudende zorg. Interne en vakinhoudelijke factoren zijn hierbij van belang: welke deskundigheid hebben we in huis? hoe ontwikkelt de informatica zich? In toenemende mate spelen ook externe factoren een rol, zoals in de afgelopen jaren de overgang naar het bachelor-mastersysteem en in de nabije toekomst de accreditatie-eisen die aan de opleidingen gesteld gaan worden.
Traditioneel ontwikkelt elke afdeling Informatica zijn eigen curricula, maar in de afgelopen jaren is een begin gemaakt met onderling overleg en afstemming. Tot dusverre vond dit plaats op het niveau van opleidingsdirecteuren. NIOC2004 is een uitgelezen gelegenheid om de uitwisseling en discussie over informatica-curricula in een breder forum plaats te laten vinden.
Het ligt in de bedoeling om een of twee sprekers uit to nodigen voor een korte inleiding.
Onderwerpen die tijdens het rondetafelgesprek aan de orde kunnen komen: de relatie met het HBO; de rol van algemene academische vaardigheden; aansluiting VWO-WO; relatie met andere ICT-gerelateerde opleidingen zoals Kunstmatige Intelligentie en Informatiekunde; relatie met bestaande en geplande activiteiten op dit gebied, bv. het SURF-project Connecticut.
Aan het einde van het gesprek zal aandacht besteed worden aan het formeren van special interest groups die als klankbord zullen fungeren bij bovengenoemd project Connecticut.
Bijlagen
Informatica HAVO/VWO in een nieuwe fase
In deze bijdrage wordt de opzet besproken van een vernieuwing en aanpassing van het vak informatica met het oog op de urenuitbreiding voor 2007 – één en ander in de specifieke context van het HAVO respectievelijk het VWO. Uiteengezet zal worden de werkwijze om te komen tot een set van vakdidaktische en vakinhoudelijke handreikingen met concrete lesinvullingen voor docenten ten aanzien van de nieuw te bepalen en aan te passen lesinhouden. Daarbij is een nevendoelstelling het aantrekkelijk en interessant maken/houden van het vak voor leerlingen en docenten. In het bijzonder wordt hierbij gedacht aan een invulling die een samenhang bewerkstelligt met andere vakken en vakinhouden. Ook zal gewerkt worden aan een set richtlijnen inzake bestaande en nieuwe wensen aangaande aansluiting bij het HBO/WO. In dat verband dient het vak Informatica zich ook te profileren als een vak dat de beroepskansen kan vergroten.
Een vertegenwoordiger van het SLO en participanten van deelnemende scholen zullen in de bijdrage betrokken worden.
Bijlagen
Ervaringen met een minor eBusiness in het HBO
Met de komst van de Bachelor/Master structuur in het hoger onderwijs worden veel curricula herzien. Een nieuw fenomeen daarbij is de invoering van minor-programma´s in het HBO (het WO kende deze structuur al langer). Aan de Hogeschool van Utrecht heeft in het najaar van 2003 een pilot plaatsgevonden van zo´n minor met als thema eBusiness. Deze minor was opgebouwd uit verplichte modulen, keuzemodulen en een (forse) praktijkopdracht voor een bedrijf.
Op basis van de pilot is een gegeneraliseerd raamwerk ontwikkeld voor een (in de tijd) beperkt onderwijsprogramma (typische omvang een half jaar) in het hoger onderwijs.
Bijlagen
PQR Safe & Secure Demo
Demonstratie van Safe & Secure beveiligingsoplossing bestaande uit ‘IP Video Surveillance, ‘Virus- en hackerbeveiliging’ en ‘Internetbescherming’.
Het beveiligen van zowel het fysieke als het virtuele eigendom is voor elke school van groot belang. Voor het informatica onderwijs misschien zelfs van groter belang. Immers de studenten bevinden zich meer op het internet, wisselen veel informatie onderling uit en nemen projecten mee van of naar huis, met alle gevolgen van dien. Een virus of spyware kan snel aanwezig zijn en zich nog sneller verspreiden. Middels Safe & Secure van PQR is het mogelijk om hier maatregelen tegen te nemen, waarbij u tevens controle heeft over welke informatie op het internet bezocht wordt (op basis van soort website, gebruiker(groep) of tijdstip). En over het fysieke eigendom waken de netwerkvideocamera’s. Al deze drie stappen zijn te bewonderen tijdens NIOC 2004 in de Safe & Secure demo.
Bijlagen
Wetenschappelijk Onderzoek voor HBO TI Studenten
Nederland besteedt elk jaar grote bedragen aan wetenschappelijk onderzoek, ook op het gebied van informatica. Een deel daarvan wordt verdeeld door het STW programma PROGRESS, het PROGRamma voor Embedded Software en Systemen. Die wil de kennis en kunde op het gebied van Embedded Systemen in Nederland vergroten om zo de concurrentiepositie van de Nederlandse industrie te versterken. Dit gebeurt door het beschikbaar stellen van extra onderzoeksgelden aan relevante projecten bij kennisinstellingen. Deze onderzoeksgelden worden opgebracht door overheid en industrie.
PROGRESS wil op NIOC 2004 docenten uitdrukkelijk uitnodigen om deze resultaten in hun onderwijs te verweven, zodat op den duur via de studenten deze nieuwe kennis bij het bedrijfsleven terecht komt. Hierdoor ontstaat een versterkte samenwerking en netwerkvorming tussen academische onderzoekers, onderwijs en de industrie.
Wim Hendriksen geeft in een presentatie een overzicht van de lopende projecten in PROGRESS en hun relevantie voor het onderwijs. Dit ter ondersteuning van de poster stand en presentaties van enkele projecten.
Informatie over PROGRESS is te vinden op: www.embedded-systems.nl.
Bijlagen
De hybride onderwijsvorm, een gezonde mix van klassiek en modern onderwijs
De opleiding TI aan de THRijswijk is in sept 2001 van start gegaan als een vernieuwende opleiding waarin moderne onderwijsvormen een belangrijke rol spelen. In de 3 jaar die we nu bestaan is er een modern TI-curriculum ontstaan met competenties als uitgangspunt. Naast het afstuderen en de stage worden projecten gebruikt om beroepshandelingen met de onderliggende kennis, vaardigheden en attitude in integrale vorm als competenties te ontwikkelen en te demonstreren.