Bas Haring is bijzonder hoogleraar aan Universiteit Leiden waar hij de leerstoel publiek begrip van wetenschap bekleedt. Hij is initiator van en verantwoordelijk voor het masterprogramma Media Technology, waarin informatica en kunsten samenwerken. De bedoeling van de leerstoel is de wetenschap toegankelijker te maken voor het grote publiek, en discussies aan te zwengelen met collega-wetenschappers.
Wetenschap komt in de regel neer op het zeer nauwgezet in kaart brengen van kleine ingekaderde vakgebieden. Maar in zeer snel veranderende wetenschapsgebieden – zoals de informatica – loopt men het risico dat het vakgebied niet meer relevant is als wetenschappelijk onderzoek afgerond is. Daarom hebben het Leidse informaticainstituut
en de Leidse Faculteit der Kunsten de handen in een geslagen om een een masteropleiding te starten die als doel heeft speels, onbevooroordeeld en creatief onderzoek te doen in de informatica.
Naast zijn universitaire werkzaamheden is Haring vaak als filosoof te gast in televisieprogramma’s en schrijft hij boeken en columns. Als ‘Volksfilosoof’ geeft hij op een frisse en toegankelijke manier uitleg over wetenschappelijke en filosofische onderwerpen.

Filosofie & ICT
Bas Haring heeft ons als keynote op NIOC 2015 meegevoerd in zijn denken over informatica. Als ‘volksfilosoof’ kijkt hij op een eigen manier naar wat er gebeurt binnen het vakgebied en wat dit betekent voor de emancipatie van mensen in hun dagelijks leven. Het thema ‘Creativiteit & ICT’ leidt tot een andere manier van denken over wat ICT is en mogelijk maakt. Tegelijk is er een spanning tussen ICT en creativiteit. Dat maakt ‘Creativiteit & ICT’ tot een intrigerend duo.

Bijlagen

Wie aan cyber security denkt, denkt aan Sten Kalenda. Hij heeft jarenlange ervaring opgebouwd in dit domein, en heeft zo menig cyberaanval weten te voorkomen. Hij heeft onder andere bij Pink Roccade en later via zijn eigen bedrijf TrustAlert (opgegaan in Elephant Security) veel bedrijven en organisaties geholpen bij het opsporen van
cybercriminelen.
Kalenda is een zogenaamde ‘ethische hacker’, wat inhoudt dat hij zijn kennis en kunde van het hacken van informatiesystemen en netwerken niet voor zijn eigen gewin inzet, maar, op verzoek van opdrachtgevers, voor het verbeteren van de veiligheid van overheid, burgers en bedrijven.

Het belang van goede beveiliging
Sten Kalenda heeft op NIOC 2015 gedemonstreerd hoe groot het belang van goede beveiliging van informatiesystemen en netwerken is. Kalenda showde ons stap voor stap hoe een hack verloopt. Hij had diverse computers en een eigen netwerk bij zich waarmee hij liet zien hoe een hacker te werk kan gaan en wat er moet gebeuren om een
hack te voorkomen.
Niet alleen zakelijk, ook privé is goede beveiliging van cruciaal belang. Wie zijn of haar computer en netwerk niet goed beveiligt loopt een zeer vergroot risico op cyberaanvallen. Hackers kunnen soms in een paar minuten tijd inbreken in systemen en daarmee belangrijke gegevens achterhalen en veel chaos veroorzaken. We leerden van Kalenda wat de gevaren zijn van slechte beveiliging, en hoe we ons kunnen wapenen tegen hackers.

Bijlagen

Anne Nigten is lector Popular Culture, Sustainability & Innovation aan de Academie Minerva (onderdeel van de Hanze Hogeschool) te Groningen. Zij richt zich op onderzoek en ontwikkeling in een interdisciplinaire veld vanuit een “kunst”perspectief. Daarnaast is ze directeur van The Patching Zone, een werkplaats waar Master- en PHD-studenten samenwerken met professionals en studenten van het Zadkine ROC (Rotterdam) aan betekenisvolle, creatieve inhoud.
De relatie tussen kunst, ICT en wetenschap komt in het werk van Nigten sterk tot uitdrukking. Ze publiceert geregeld over kunst, software ontwikkeling en informatica. In veel media- en kunstprojecten die Anne uitvoert, zien we een innovatieve inbreng vanuit verschillende disciplines, waaronder software en ICT. De invloed van ICT leidt tot nieuwe (opleidings)vragen, ook voor creatieve media-artiesten.
Een groot deel van Annes werkzaamheden spelen zich af in een onderwijscontext. Denk aan opleidingen van de Academie Minerva en het ROC Zadkine. Daarbij komen allerlei vragen aan de orde zoals:
– hoe kun je onderwijs en onderzoek combineren?
– hoe creëer je hybride leeromgevingen waar je vanuit de praktijk tot theorie komt? en
– hoe organiseer je het just-in-time principe in een onderwijssituatie?
De naam van Anne Nigten kwam al snel in de organisatie op toen het thema van het congres werd bepaald. Uit bijna al haar werkzaamheden blijkt een duidelijke band tussen kunst (creativiteit) en ICT-toepassingen.
Als gevolg van Annes inspanningen zijn interessante onderwijsomgevingen geschapen waarin veel creatieve projecten zijn uitgevoerd waarin ICT zowel gebruikt werd als enabling technologie als waarin nieuwe ICT-vindingen en software ontstonden.
Uit de praktijk van concrete projecten heeft Anne tijdens NIOC 2015 inspirerende producten laten zien en aangegeven hoe door een koppeling van creativiteit aan ICT sociale innovatie wordt gestimuleerd. Ook zijn boeiende onderwijsconcepten duidelijk gemaakt.

Bijlagen

Bettina Speckmann is hoogleraar Algoritmen en Visualisatie aan de TU/e. In 2011 ontving zij de eerste Nederlandse Prijs voor ICTonderzoek. Ze maakt deel uit van De Jonge Akademie, een selecte groep jonge onderzoekers. In 2013 ontving ze een Vici beurs van 1,5 miljoen euro. Dat geld gebruikt Bettina om een onderzoeksgroep op te bouwen waarin algoritmen worden ontwikkeld die patronen in complexe data ontdekken. Denk aan bewegingspatronen van groepen dieren of veranderingen in rivierbeddingen.
Als spreker heeft Bettina haar toehoorders inzicht gegeven in haar onderzoeksactiviteiten. Die beginnen met een vraagstelling waarvoor een algoritmische oplossing gezocht moet worden. In deze fase wordt wiskundig inzicht gecombineerd met creativiteit. Vervolgens moeten de patronen die het algoritme vindt gevisualiseerd worden. Het kan
goed zijn dat de meest geschikte wijze van visualisatie nog niet eerder ontdekt is, en opnieuw is creativiteit nodig bij het ontwerpen van zo’n visualisatie.
In haar werk moet vaak een grote kloof overbrugd worden tussen een praktische vraagstelling, het opstellen van specificaties voor betrouwbare algoritmen en de visuele uitkomst. In dit proces moet een balans gevonden worden tussen creativiteit, complexiteit, zorgvuldigheid en computerefficiëntie.

Bijlagen

Gerben Edelijn is CEO van Thales Nederland. Hij studeerde Elektronica aan de TU Enschede en startte zijn carrière in 1990 bij Thales. Na verschillende posities binnen de organisatie te hebben bekleed werd hij in 2010 benoemd tot CEO van Thales Nederland. Edelijn zal op vrijdag 24 april een presentatie geven als keynote spreker. In de presentatie getiteld ‘open innovatie & software ontwikkeling’ vertelt hij hoe Thales inspeelt op de veranderingen in de wereld, en wat dat betekent voor de ontwikkeling van software.

Innovatief inspelen op veranderingen
Veranderingen zijn in onze samenleving aan de orde van de dag. Niet in de laatste plaats als het gaat om de veiligheidssituatie van Nederland en het buitenland. Nieuwe technieken en innovatieve oplossingen moeten worden aangewend om de veranderende bedreiging van onze veiligheid tegen te gaan. Thales ontwikkelt tal van toepassingen om de veiligheid van landen en hun burgers te waarborgen, en speelt daarom altijd in op de laatste ontwikkelingen in de samenleving. Welke gevolgen hebben de veranderingen in onze samenleving voor de manier waarop software wordt ontwikkeld?
Edelijn besprak het tijdens zijn lezing op vrijdag 24 april.

Bijlagen

David Malan is professor van de cursus Computer Science 50 aan de prestigieuze Harvard University. CS50 is met 800 studenten en meer dan 100 medewerkers de grootste cursus aan Harvard. Ook de in het curriculum georganiseerde hackatons zijn erg populair en trekken iedere editie meer dan 2000 deelnemers aan.
Bij de organisatie van een vak met een dergelijke omvang komt behoorlijk wat kijken. Uniek aan Malans aanpak is dat hij veel studentassistenten inschakelt voor de cursus, waardoor het een echte cursus voor en door studenten wordt.
Malans aanpak heeft instroom van nieuwe studenten informatica fors laten groeien op Harvard. Daarnaast is hij erin geslaagd met een innovatief en interessant programma een zeer diverse groep studenten te interesseren voor ICT. Maar liefst 35% van zijn studenten is vrouw, en veel internationale studenten melden zich aan voor de cursus.
Het lesprogramma van CS50 is integraal beschikbaar als OpenCourseWare, en wordt daarom veelvuldig op hogescholen en universiteiten over de hele wereld gebruikt in het onderwijsprogramma.
De organisatie van NIOC 2015 is er bijzonder trots op dat David Malan speciaal vanuit de Verenigde Staten is overgevlogen om een bijdrage te leveren als keynote spreker. Malan heeft ons tijdens het congres geïnspireerd met zijn vernieuwende visie op verandering en groei in ICT-onderwijs.

Bijlagen

Nu het succes van Zaakgericht Werken zich binnen overheidsinstellingen heeft bewezen liggen er grote kansen binnen het onderwijs! Het ’alles in één’ principe, waarbij alle digitale processen zullen plaatsvinden vanuit één Zaaksysteem, kan hierbij mogelijkheden bieden. Zaakgericht Werken is dé standaard voor (digitale) dienstverlening, digitalisering en informatisering. Het maakt het eenvoudiger om organisatie breed in één overzicht de dossiers met documenten en statussen van alle zaken van één student te tonen. Zaakgericht Werken gaat uit van de informatie en dienstverlening die een student, docent en behandelaar/medewerker nodig heeft.
Heb je een sterke mening over het applicatielandschap en de informatievoorziening in het onderwijs en denk je hier graag over mee? Dan is deze sessie echt iets voor jou! Zorg ervoor dat je deze belangrijke trend over informatievoorziening binnen het onderwijs als één van de eerste in depraktijk ziet!

Bijlagen

2015_VanLaar_ea_toelichting.pdf

2015_VanLaar_ea_toelichting-extra.pdf