Informatiesystemen en bedrijfsprocessen kunnen met beschrijvende bedrijfsregels gespecificeerd worden. Uit deze specificatie kan een prototype voor het gespecificeerde informatiesysteem gegenereerd worden. Dit prototype stuurt het bedrijfsproces door de bedrijfsregels invariant te houden.
Software ontwerpen is een bedrijfsproces. Door het specificeren van de bedrijfsregels voor software ontwerpen (ontwerpregels) kunnen we een prototype voor dit bedrijfsproces genereren, i.e. een tool voor software ontwerpen. Via een demonstratie laten we zien dat een educatief, maar ook praktisch ontwerptool gespecificeerd en gegenereerd kan worden met de bedrijfsregelmethode Ampersand van de Open Universiteit.
Free Technology Academy: Europees onderwijs over Vrije Software en Open Standaarden
De Free Technology Academy is een samenwerkingsverband van verschillende Europese universiteiten en andere instellingen dat sinds 2010 een opleidingsprogramma op masterniveau aanbiedt op het gebied van vrije software en open standaarden. Alle cursusmaterialen worden gepubliceerd als Open Educational Resource.
Bijlagen
Onderzoek van onderwijs door leraren Informatica in opleiding; Eindhovense ervaringen
De eerstegraads lerarenopleiding Informatica is in 3TU verband nu een van de vier tracks van de master of Science Education and Communication. In Eindhoven wordt de communicatietrack niet aangeboden, maar er is extra aandacht voor onderzoek. De onderzoeksopdracht is in de nieuwe opzet omvangrijker en de methodologische scholing breder, ook in vergelijking met de opzet bij de zusterinstellingen. Methodologie wordt aangeboden in een serie workshops gezamenlijk met studenten wiskunde, natuurkunde en scheikunde. Onderzoeksthema’s kunnen worden gekozen uit een aangeboden reeks of zelf worden ingebracht, mits gerelateerd aan het onderzoeksprogramma van de Eindhoven School of Education. Thema’s variëren van het beeld van de informatica tot ethische aspecten, van nieuwe onderwerpen tot didactiek. Eerste ervaringen zijn dat de kwaliteit meestal bevredigend is, maar dat de uitvoering vaak uitloopt; werken in een groepje of aansluiting aan een promotieproject heeft een positief effect.
Bijlagen
Nieuw ICT-onderwijs volgens een oud ideaal
Informatica is zowel een wetenschap op zoek naar de waarheid als ook een ingenieursdiscipline gericht op het maken van dingen. Sinds de middeleeuwen werd voor dit soort disciplines de werkplaats met meesters, gezellen en leerlingen geperfectioneerd als opleidingsmodel. Omdat de informatica sterk gebaseerd is op abstracties (formules) en omdat de artefacten die ze maakt bestaan uit teksten (programma’s, specificaties etc.) lijkt het mogelijk om met digitale middelen de oude werkplaats in ere te herstellen, maar dan ongebonden aan een fysiek lokaal en op academisch niveau.
Bijlagen
De hele opleiding in twee weken?
We beschrijven onze ervaringen met een verrassend succesvolle cursus, die tegenwoordig de naam Introductie Informatica en Informatiekunde draagt, maar die ook als inleiding in de academische manier van denken en werken beoogd is. We leggen uit waarom de cursus de inhoud in een ongebruikelijke manier structureert (‘op z’n kop’) en waartoe de bijzonder uitputtende onderwijsvorm met 90 contacturen in twee kalenderweken dient. We streven daarbij ook naar een onderwijskundige verantwoording. Het stramien van deze cursus – de vorm en de structurering van de inhoud – leent zich o.i. ook voor andere thema’s.
Bijlagen
Ambachtelijk modelleren, met goed gereedschap
Komende zomer brengt de Open Universiteit een nieuwe cursus uit over het ontwikkelen van informatiesystemen onder de titel Model-driven development. Dat is goed nieuws, want deze cursus geeft het ambacht modelleren weer de plek in het informaticaonderwijs die het verdient. Door de pragmatische aanpak en een prachtig stuk gereedschap gaan studenten modelleren zelfs weer leuk vinden.
Bijlagen
Grafische ondersteuning bij programmeeronderwijs
Deze bijdrage beschrijft de ervaringen met een softwarepakket waarmee grafische ondersteuning wordt geboden bij het programmeeronderwijs. De software richt zich op het weergeven van grafische datastructuren (bomen, grafen), maar de positieve ervaringen ermee hebben geleid tot het ontwikkelen van grafische ondersteuning bij andere thema’s, zoals wiskundige grafieken, natuurkundige simulatie, computational geometry.
Omdat het pakket is geschreven in een functionele taal, is het op dit moment alleen bruikbaar bij het onderwijs in functioneel programmeren. De benadering kan echter voor het onderwijs in elk programmeerparadigma zinvol zijn.
Bijlagen
Een virtueel computersecuritylab
Aan de Open Universiteit Nederland is in 2007-2008 een cursus ontwikkeld op gebied van security en IT. Een prominent onderwerp in deze cursus is de veiligheid en de beveiliging van computernetwerken. Hierbij is een virtuele omgeving ontwikkeld (het virtuele computersecuritylab) waarin een student op zijn eigen pc een virtueel computernetwerk kan configureren en simuleren. In dit netwerk kan de student vervolgens experimenten en opdrachten uitvoeren op gebied van security. De student kan in het virtuele lab verschillende rollen aannemen. In de rol van hacker kan hij aanvallen uitvoeren op het netwerk; in de rol van systeembeheerder of beveiliger kan hij het netwerk tegen aanvallen beveiligen; in de rol van gebruiker van computersystemen in het netwerk kan hij de effecten van aanvallen en beveiligingsmaatregelen ervaren.
Het virtuele lab beoogt enerzijds om de cursus aantrekkelijk te maken, wat een positief effect heeft op de motivatie van studenten, en anderzijds om de opgedane theoretische kennis met praktische opdrachten te verdiepen en te borgen.
Bijlagen
Semantic wiki’s voor het onderwijs Linking data, kennis en leren
Dit artikel beschrijft het toepassen van semantic wiki’s in afstandsleren voor informaticacursussen. Het resultaat is een wiki voor cursusinhoud, studentprogrammeringopdrachten, onderlinge communicatie en samenwerking, en cursus administratie. Met wiki’s kunnen mensen makkelijk documenten met elkaar delen. Met het Semantic Web kunnen machines gegevens makkelijk met elkaar delen. Semantic wiki’s combineren die twee. De cursus ‘Capita selecta thema – Semantic Web’ van de Open Universiteit gebruikt een semantic wiki.
Bijlagen
Herbouw van legacy-systemen: een onderbelicht onderwerp in het Informaticaonderwijs
In de cursus Ontwikkelpracticum van de Open Universiteit Nederland voeren studenten opdrachten uit om een bestaand, klein informatiesysteem met realistische omvang dat niet meer voldoet, te verbouwen. Onder andere door reverse engineering moeten de structuur, de bedrijfsregels en de eisen van het oude systeem bepaald worden. Samen met nieuwe eisen vormen ze de basis voor het nieuwe systeem. Via dataconversie moeten de gegevens van het oude naar het nieuwe systeem omgezet worden.